muku

class 10 sanskrit chapter 3 शिशुलालनम्‌ solution

शिशुलालनम् (Shishulalanam) प्रश्न 1. एकपदेन उत्तरं लिखत– (क) कुशलवौ कम् उपसृत्य प्रणमतः?👉 उत्तरम्: रामम् (ख) तपोवनवासिनः कुशस्य मातरं कंन नाम्ना आह्वयन्ति?👉 उत्तरम्: देवीति (ग) वयोऽनुरोधात् कः लालनीयः भवति?👉 उत्तरम्: शिशुः (घ) केन सम्बन्धेन वाल्मीकि: लवकुशयोः गुरुः?👉 उत्तरम्: उपनयनोपदेशन (ङ) कुत्र लवकुशयोः पितुः नाम न व्यवाह्रियत?👉 उत्तरम्: तपोवने प्रश्न 2. अधोलिखितानां प्रश्नानाम् उत्तराणि संस्कृतभाषया लिखत– (क)

class 10 sanskrit chapter 3 शिशुलालनम्‌ solution Read More »

class 10 ncert sanskrit chapter 2 solution बुद्धिर्बलवती सदा

बुद्धिमतीShemushi Chapter 2 — बुद्धिमती प्रश्न 1. एकपदेन उत्तरं लिखत– (क) बुद्धिमती कुत्र व्याघ्रं ददर्श?उत्तरम्: गहनकानने (ख) भामिनी कया विमुक्ता?उत्तरम्: निजबुद्ध्या (ग) सर्वदा सर्वकार्येषु का बलवती?उत्तरम्: बुद्धिः (घ) व्याघ्रः कस्मात् बिभेति?उत्तरम्: मानुषात् (ङ) प्रत्युपन्नमतिः बुद्धिमती किम् आक्षिपन्ती उवाच?उत्तरम्: शृगालम् प्रश्न 2. अधोलिखितानां प्रश्नानाम् उत्तराणि संस्कृतभाषया लिखत– (क) बुद्धिमती केन उपेता पितुर्गृहं प्रति चलिता?उत्तरम्: बुद्धिमती पुत्रद्वयोपेता

class 10 ncert sanskrit chapter 2 solution बुद्धिर्बलवती सदा Read More »

class 10 ncert sanskrit chapter 1 शुचिपर्यावरणम् solution

शुचिपर्यावरणम्Shemushi Chapter 1 — शुचिपर्यावरणम् प्रश्न 1. एकपदेन उत्तरं लिखत– (क) अत्र जीवितं कीदृशं जातम्?उत्तरम्: दुर्वहमत्र (ख) अनिशं महानगरमध्ये किं प्रचलति?उत्तरम्: कालायासचक्रम् (ग) कुत्सितवस्तुमिश्रितं किमस्ति?उत्तरम्: भक्ष्यम् (घ) अहं कस्मै जीवनं कामये?उत्तरम्: मानवाय (ङ) केषां माला रमणीया?उत्तरम्: ललितलतानां प्रश्न 2. अधोलिखितानां प्रश्नानाम् उत्तराणि संस्कृतभाषया लिखत– (क) कविः किमर्थं प्रकृतेः शरणम् इच्छति?उत्तरम्: कविः सुजीवनार्थं प्रकृतेः शरणम् इच्छति।

class 10 ncert sanskrit chapter 1 शुचिपर्यावरणम् solution Read More »

class 10 NCERT Solutions Hindi sanchyan Chapter 3 टोपी शुक्ला

टोपी शुक्ला 1. इफ़्फ़न टोपी शुक्ला की कहानी का महत्त्वपूर्ण हिस्सा किस तरह है?उत्तर:इफ़्फ़न और टोपी दोनों गहरे दोस्त थे, एक-दूसरे के बिना अधूरे थे। इफ़्फ़न अपनी भावनाएँ दादी या टोपी से साझा कर लेता था, जबकि टोपी के पास उसकी माँ और इफ़्फ़न की दादी के अलावा कोई नहीं था। दादी और टोपी के

class 10 NCERT Solutions Hindi sanchyan Chapter 3 टोपी शुक्ला Read More »

class 10 NCERT Solutions Hindi sanchyan Chapter 2 सपनों के-से दिन

सपनों के–से दिन 1. कोई भी भाषा आपसी व्यवहार में बाधा नहीं बनती—पाठ के किस अंश से यह सिद्ध होता है?लेखक अपने बचपन के दोस्तों के बारे में बताते हैं: “हमारे आधे से अधिक साथी राजस्थान या हरियाणा से आकर मंडी में व्यापार या दुकानदारी करने आए परिवारों से थे… जब बहुत छोटे थे तो

class 10 NCERT Solutions Hindi sanchyan Chapter 2 सपनों के-से दिन Read More »

class 10 NCERT Solutions Hindi sanchyan Chapter 1 हरिहर काका

पाठ 1- हरिहर काका 1. कथावाचक और हरिहर काका के बीच क्या संबंध है और इसके क्या कारण हैं?कथावाचक और हरिहर काका के बीच आत्मीय, स्नेहपूर्ण रिश्ता था। हरिहर काका लेखक के पड़ोसी थे और उन्होंने लेखक को बचपन से बहुत प्यार व दुलार दिया। अपनी संतान न होने के कारण, काका ने कथावाचक को

class 10 NCERT Solutions Hindi sanchyan Chapter 1 हरिहर काका Read More »

class 10 NCERT Solutions Hindi sparsh Chapter 14 कारतूस 

कारतूस  1. कर्नल कालिंज का खेमा जंगल में क्यों लगा हुआ था?उत्तर:कर्नल कालिंज ने वज़ीर अली को गिरफ़्तार करने के लिए जंगल में अपना खेमा लगाया था। 2. वज़ीर अली से सिपाही क्यों तंग आ चुके थे?उत्तर:कई वर्षों से वज़ीर अली अंग्रेजों की नाक में दम करता रहा, बार-बार भाग जाता था, उसे पकड़ने में

class 10 NCERT Solutions Hindi sparsh Chapter 14 कारतूस  Read More »

class 10 NCERT Solutions Hindi sparsh Chapter 13 पतझर में टूटी पत्तियाँ

 पतझर में टूटी पत्तियाँ 1. शुद्ध सोना और गिन्नी का सोना अलग क्यों होता है?उत्तर:शुद्ध सोने में कोई मिलावट नहीं होती है। उसमें जैसे ही थोड़ा ताँबा मिलाया जाता है, वह गिन्नी बन जाता है। गिन्नी के सोने में मजबूती और चमक तो होती है, लेकिन शुद्धता कम हो जाती है। 2. प्रेक्टिकल आइडियालिस्ट किसे

class 10 NCERT Solutions Hindi sparsh Chapter 13 पतझर में टूटी पत्तियाँ Read More »

class 10 NCERT Solutions Hindi sparsh Chapter 12 अब कहाँ दूसरे के दुख से दुखी होने वाले

अब कहाँ दूसरे के दुख से दुखी होने वाले 1. बड़े–बड़े बिल्डर समुद्र को पीछे क्यों धकेल रहे थे?उत्तर:बढ़ती आबादी के कारण जगह कम पड़ रही थी और नई इमारतें बनाने के लिए समुद्र को पीछे धकेलकर वहाँ निर्माण किया जा रहा था। 2. लेखक का घर किस शहर में था?उत्तर:लेखक का घर ग्वालियर शहर

class 10 NCERT Solutions Hindi sparsh Chapter 12 अब कहाँ दूसरे के दुख से दुखी होने वाले Read More »

class 10 NCERT Solutions Hindi sparsh Chapter 11 तीसरी कसम के शिल्पकार शैलेंद्र 

तीसरी कसम के शिल्पकार शैलेंद्र  1. ‘तीसरी कसम‘ फ़िल्म को कौन–कौन से पुरस्कार मिले?उत्तर:‘तीसरी कसम’ को राष्ट्रपति द्वारा स्वर्ण पदक, बंगाल फ़िल्म जर्नलिस्ट एसोसिएशन का सर्वश्रेष्ठ फ़िल्म अवार्ड, और मास्को फ़िल्म फेस्टिवल का पुरस्कार मिला। 2. शैलेंद्र ने कितनी फ़िल्में बनाईं?उत्तर:शैलेंद्र ने केवल एक ही फ़िल्म ‘तीसरी कसम’ बनाई। 3. राजकपूर द्वारा निर्देशित फ़िल्मों के

class 10 NCERT Solutions Hindi sparsh Chapter 11 तीसरी कसम के शिल्पकार शैलेंद्र  Read More »